Polacy i ziemniaki – 300 lat wspólnej historii

Ziemniak, kartofel, pyra, grula… Niezależnie od tego, jakie słowo odnosi się w Twoim regionie do tego smacznego i sycącego warzywa, jedno jest pewne – to produkt, bez którego trudno wyobrazić sobie polską kuchnię. Aż trudno uwierzyć, że po raz pierwszy ziemniaki pojawiły się na naszych stołach dopiero 300 lat temu! Jak przedstawia się historia ziemniaka w Polsce? Jakie tradycyjne dania z ziemniaków warto znać? Przeczytaj i sprawdź sama!

Krótka historia ziemniaka

Ziemniaki, dziś znane i lubiane niemal na każdej szerokości geograficznej, przez wieki uprawiane były wyłącznie w Ameryce Południowej. Do Europy przywieźli je ze sobą uczestnicy wielkich wypraw geograficznych z XVI w. – najprawdopodobniej Hiszpanie. Początkowo uprawiano je jednak jako… rośliny ozdobne. Dopiero z czasem odkryto ich walory smakowe oraz odżywcze i zaczęto uprawiać je na dużą skalę.

W Polsce wczesna historia ziemniaka wiązana jest przede wszystkim z postacią króla Jana III Sobieskiego. Wedle słynnej anegdoty miał on przesłać swojej ukochanej Marysieńce wór ziemniaków jako prezent spod Wiednia, gdzie w 1683 r. wygrał pamiętną bitwę. Czy to prawda? Pewnie nigdy się nie dowiemy…

Wiadomo jednak, że w ogrodzie przy pałacu w Wilanowie bulwy ziemniaka uprawiał królewski ogrodnik Paweł Wienczarek, a jego zięć, Jan Łuba, przyczynił się do popularyzacji tego warzywa wśród możnych rodów Warszawy. Na przełomie XVIII i XIX w. w wielu miejscach wprowadzano natomiast odgórne nakazy uprawy ziemniaka ze względu na jego wysoką wydajność jako rośliny uprawnej. W ten sposób ziemniak został z nami na dłużej – i bardzo dobrze!

Kopytka, pyzy, kartoflanka – najlepsze polskie dania z ziemniaków

Ponad trzy stulecia obecności ziemniaka w naszym jadłospisie zaowocowały niezliczonymi przepisami na potrawy z ziemniakami. Najpopularniejsze z nich, jak chrupiące placki ziemniaczane, pyszne sprężyste kopytka, jędrne, okrągłe pyzy czy smakowite pierogi ruskie z ziemniaczanym nadzieniem, przyrządza się niemal wszędzie, od Pomorza po Podhale. Inne dania z ziemniaków mają natomiast charakter regionalny, więc nie są znane każdemu. Podróżując po Polsce, warto odkrywać takie tradycyjne potrawy z ziemniakami, jak np.:

  • moskole, czyli podhalańskie placki z ziemniaków z aromatyczną cebulką i sporą ilością pieprzu;
  • kartoflanka kociewska, czyli rozgrzewająca i bardzo sycąca zupa na bazie podsmażanych ziemniaków, z pulchnymi, okrągłymi kluskami ziemniaczanymi – golcami (wywodzi się z Kociewia, malowniczego regionu na Pomorzu Gdańskim);
  • kartacze (albo cepeliny), czyli uwielbiane na Podlasiu podłużne, walcowate kluski, przyrządzane z mieszanki surowych i gotowanych ziemniaków oraz nadziewane dobrze doprawionym mięsem mielonym.

Nie planujesz w najbliższym czasie żadnych wycieczek po kraju? Nic nie szkodzi – w kulinarną podróż z ziemniakami w roli głównej możesz się wybrać, nie ruszając się na krok ze swojej kuchni. Wspomniane potrawy z ziemniakami są dostępne jako mrożone dania gotowe, przygotowane przez Proste Historie. Wystarczy więc dosłownie kilka chwil, by smakowo przenieść się do Kociewia, na Podhale czy na Podlasie.

Ziemniaki do obiadu: nasze propozycje

Ziemniaki pełnią też jednak inną, bardzo ważną rolę w polskiej kuchni – zwykle występują bowiem w roli pożywnego, smacznego dodatku do dania głównego. Te najprostsze, gotowane, pojawiają się na naszych stołach na tyle często, że w końcu mogą się znudzić… Warto więc czasem sięgnąć po jakiś inny przepis na ziemniaki, który ożywi całe danie. Oprócz frytek, które na pewno znasz i lubisz, przetestuj też ekspresowe ziemniaczane opcje proponowane przez Proste Historie, np. tłuczone pyry na maśle, talarki ziemniaczane czy grubo ciosane kartofle ze skórką. Palce lizać!


Bądź pierwszy, który skomentuje ten wpis!

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.


*